Lekcja WOP klasa 7 11/03/2023

 Temat: Germanizacja i kulturkampf, rusyfikacja.






Germanizacja w zaborze pruskim

Rusyfikacja w zaborze rosyjskim

Autonomia w Galicji

Germanizacja – polityka mająca na celu wynarodowienie narodu polskiego i przejęcie przez niego tradycji, kultury i języka narodu niemieckiego.

Rusyfikacja – polityka mająca na celu wynarodowienie narodu polskiego i przejęcie przez niego tradycji, kultury i języka narodu rosyjskiego.

Autonomia – ograniczona suwerenność.

Nasilenie germanizacji w drugiej połowie XIX wieku było wynikiem zjednoczenia Niemiec. Kanclerz Otto von Bismarck dązył do ujednolicenia całych Niemiec. Szczególnie silny nacisk połozył w tym celu na zgermanizowanie społeczeństwa polskiego. Metody: 1872 – 1878 Kulturkampf – walka o czystość narodowej kultury niemieckiej. Na mocy ustaw wypowiedziano walkę Kościołowi katolickiemu.

·       Poddano nadzorowi rządu kształcenie księzy, głoszenie kazań,

·       Zamknięto seminarium duchowne w Poznaniu,  

·       Zlikwidowano szkolnictwo zakonne,

·       Nakładano grzywny na opornych księzy.

·       Zaaresztowano nawet arcybiskupa Mieczysława Ledóchowskiego.

Nakazano równiez naukę religii w języku niemieckim. Największe skutki przyniosła na Warmii, Kaszubach i Mazurach. W 1885 r. ogłoszono rugi prukie – usunięto z Prus wszystkich Polaków, którzy byli poddanymi innych władców i przyjechali w poszukiwaniu pracy (25 tysięcy ludzi). W 1886 r. utworzono Komisję Kolonizacyjną, która miała na celu wykupywanie ziemi z rąkpolskich i osadzanie na niej osadników niemieckich. Przyznano jej znaczne fundusze na zakup ziemi. 1887 – zlikwidowano język polski jako odrębny przedmiot nauczania w szkołach. 1904 - zabroniono Polakom wznoszenia zabudowań na zakupionych parcelach bez zgody magistratu, której nie udzielano. 1908 – uchwalono ustawę pozwalającą Niemcom na przymusowy wykup ziemi z rąk polskich. 1908 – „ustawa kagańcowa” – ustawa o publicznych stowarzyszeniach, która nakazywała podczas zgromadzeń publicznych porozumiewać się w języku niemieckim (zakaz uzywania języka polskiego na zebraniach skupiających mniej niz 60% Polaków) Niemcy walczyli z zywiołem polskim tworząc Hakatę – Związek dla Popierania Niemczyzny na Kresach Wschodnich. Jego członkowie bojkotowali wszystko co polskie.

Rusyfikacja nasiliła się po upadku powstania styczniowego.

·       Na Syberię zesłano około 40 tys. powstańców.

·       Zlikwidowano odrębność Królestwa Polskiego, które zostało zamienione w prowincję rosyjską (Kraj Nadwiślański); podzielono ją na 10 guberni. Na jej czele stanął generał – gubernator.

·       Zrusyfikowano administrację, urzędy powierzano Rosjanom.

·       Wprowadzono stan wojenny.  

·       Zlikwidowano Radę Stanu i Bank Polski.

·        Kościół katolicki podporządkowano Petersburgowi, skonfiskowano jego majątek, zlikwidowano zakony.

·       Od 1864 r. wprowadzono nową organizację szkolnictwa za którą szła rusyfikacja szkolnictwa. Na mocy poufnych dekretów zrusyfikowano szkoły unickie, wprowadzono do gimnazjów rosyjski język wykładowy (1866-1869), język polski stał się przedmiotem nadobowiązkowym wykładanym po rosyjsku, religii uczono w języku polskim. W szkołach ludowych język rosyjski jako przedmiot wprowadzono w 1871, a jako język wykładowy w 1885 r. Gdy kuratorem był Aleksander Apuchtin karano dzieci za rozmowę w języku polskim w murach szkoły. Jego „rządy” nazwano „nocą apuchtinowską”.

·       Zamknięto Szkołę Główną, a na jej miejsce otworzono Uniwersytet Warszawski z rosyjskim językiem wykładowym (1869)

W 1867 r. nadano Galicji autonomię na mocy Statutu Krajowego. Namiestnikiem prowincji został Polak – Agenor Gołuchowski. W rządzie Austro – Węgier utworzono stanowisko ministra dla Galicji, które powierzano Polakom. Instytucjami autonomicznymi były:

·       Sejm Krajowy, który mógł uchwalać adresy do cesarza, kontrolował Wydział Krajowy, rady miejskie Lwowa i Krakowa oraz Radę Szkolną Krajową. Sejm mógł uchwalać podatki lokalne.

·       Wydział Krajowy był organem wykonawczym. Zarządzał finansami, kulturą, gospodarką, budownictwem, opieką społeczną. Podlegały mu samorządy.

·       Rada Szkolna Krajowa, stała na czele oświaty w Galicji.

·       Język polski był językiem urzędowym.

·       Spolszczeniu uległa oświata. Działały wyzsze uczelnie – uniwersytet w Krakowie i Lwowie, Akademia Sztuk Pięknych, Politechnika Lwowska, Wyzsza Szkoła Rolnicza w Dublanach, Akademia Umiejętności w Krakowie.

·       Wszystkie urzędy równiez były polskie. Galicja stała się „ojczyzną” polskiej sztuki, literatury, teatru itp.






Popularne posty z tego bloga

język polski, klasa 6b, 09.04.2022

Klasa 1 gimnazjum - Zlodowacenia na tereniePolski. Temat z 29 padziernika

język polski, klasa 5b, 27.03.2021